Vrijwandelen

Glanshaver en haverbrand

Glanshaver is een grassoort die je al van verre herkent: een groep grashalmen die hoger is dan de omringende vegetatie, en de stengels glanzen in de zon.

Ze bloeien de hele zomer tot in de herfst.

De pluim heeft veel bloempjes. Die bloempjes zijn groter dan bij de meeste andere grassoorten. De afzonderlijke bloempjes zijn redelijk goed te zien met het blote oog, maar met de loep is alles tien keer mooier.

Wanneer ze echt in bloei staan, kun je goed de meeldraden zien bungelen, en vlak daarbij zie je 2 prachtige witte pluimvormige stampers.

Insecten spelen geen rol in de bestuiving, want ze vinden er geen nectar.

Wél is er stuifmeel, maar de bouw van de bloempjes is zo fragiel dat de beestjes geen houvast hebben en daardoor het verzamelde stuifmeel niet op de stampers kunnen aanbrengen.

Maar de bestuiving gaat prima via de wind tijdens windvlagen. Bekijk de foto's, en je begrijpt hoe het werkt.

 
Glanshaver
Glanshaver
Glanshaver
 
 

Haverbrand

Haverbrand (Ustilago avenae) is een brandschimmel die op haver parasiteert, ook op de haver van de landbouw. Deze schimmel zit in de gehele plant en maakt zijn sporen in de bloempjes. Dat wordt zichtbaar als zwarte hoopjes – terwijl de pluim niet breeduit is als gewoonlijk, maar smal rechtop.

Haverbrand

De sporen uit die zwarte hoopjes komen met de wind op de stampers van gezonde bloempjes. Zo verspreidt de schimmel zich. .

Klontjes Haverbrand

De sporen zijn ongeveer 6 micron groot ( dus 166 sporen op een rijtje is 1 mm), hebben fraaie ministekeltjes, en zijn aan één kant lichter van kleur.

Sinds in de landbouw het zaaizaad ontsmet wordt, komt haverbrand praktisch niet meer voor in de akkers. Wél heeft de biologische landbouw er last van

Haverbrand sporen
Verantwoording foto's

Met dank aan Ans Gorter, Zilvermeeuw en John Kil voor het belangeloos gebruik van hun foto's van Glanshaver op waarneming.nl.